Kielich i wąż

Antyczny bóg sztuki lekarskiej, Asklepios, według mitologii greckiej miał mieć dwie słowotwórcze córki.

  • Panakeja – od której wywodzi się „panaceum”, domniemany cudowny lek na choroby wszelkiej maści.
  • Higieja – dała nazwę całemu działowi medycyny zajmującemu się wpływem środowiska na zdrowie, czyli „higienie”.

Wizerunkom tej ostatniej towarzyszyły kielich ewentualnie czara – symbol zdrowia* oraz wąż, którego zdolność zrzucania skóry, była odbierana jaka zdolność do odradzania się, powrotu do sił, samoleczenia.

Zaniemyśl, pomnik Higiei.

Atrybuty Higiei trwale połączone stały się międzynarodowym herbem farmacji i najczęściej można je spotkać w najbliższym otoczeniu aptek, co zaprezentowaliśmy w naszym wpisie Impresje apteczne.

Ale kielich i wąż nie jest zarezerwowany wyłącznie do lokali, gdzie serwuje się „łacińską kuchnię”**. Posąg Higiei widzieliśmy w Zaniemyślu na grobie tragicznie zmarłego hrabiego Edwarda Raczyńskiego (1786-1845). Postać siedzącej kobiety o rysach jego żony, Konstancji z Potockich, trzyma w oplecionej przez węża ręce czarę. Kopię tego posągu można zobaczyć również w Poznaniu, w którym to mieście z inicjatywy Edwarda Raczyńskiego powstał pierwszy wodociąg. Miało to na celu polepszenie warunków higienicznych mieszkańców stolicy Wielkopolski.

Zaniemyśl, pomnik Higiei.

Kolejnym nagrobnym przykładem przedstawienia tytułowych atrybutów Higiei odnaleźliśmy na cmentarzu żydowskim w Warszawie. Modernistyczny w formie grób wykonał uznany rzeźbiarz Mieczysław Lubelski, a jedynym zdobieniem jest właśnie tarcza herbowa z kielichem i wężem. W tym grobie został pochowany bardzo zasłużony dla zdrowia psychicznego warszawiaków, ówczesny autorytet światowej neurologii i psychiatrii, doktor Edward Flatau.

Warszawa, cmentarz żydowski przy ul. Okopowej. Nagrobek doktora Edwarda Flataua.

Na koniec zostawiliśmy emblemat farmacji odnaleziony w witrynie centrum rehabilitacji przy warszawskiej ulicy Nowolipie. Według naszego pobieżnego rekonesansu internetowego w tym budynku kiedyś mieściła się apteka.

Warszawa, ul. Nowolipie 18.

*Pewnie dlatego w Polsce jest zwyczaj picia toastów za czyjeś zdrowie 😉

** Termin „kuchnia łacińska” zaczerpnęliśmy z książki „Pigularz” Wacława Gąsiorowskiego. Miał on oznaczać leki wykonywane w aptece, gdzie przepisy (recepty) jak i składniki (surowce farmaceutyczne) opisane były w języku starożytnych Rzymian.

6 myśli w temacie “Kielich i wąż

  1. Uwielbiam Wasze wycieczki za ich nieszablonowość! Za każdym razem mnie czymś zaskakujecie ☺️
    Tak i tym razem czujne oko wychwyciło „kielich i węża” w miejscach dość nieoczywistych 🙂

    Polubione przez 2 ludzi

    1. Dziękujemy za miłe słowa, działają one na nas dopingująco 🙂
      Mamy cichą nadzieję, że nasze wpisy również zainspirują Czytelników do własnych nieszablonowych wycieczek.
      Pozdrawiamy 🙂

      Polubione przez 1 osoba

  2. Całkiem ciekawa strona 🧐 zostaję ☺️

    Polubione przez 2 ludzi

    1. Bardzo nam miło i witamy serdecznie 🙂

      Polubienie

  3. Bardzo ciekawy wgląd w starożytny symbol, znany mi od czasów szkolnych 🙂 Całej reszty natomiast dowiedziałem się od Was z tego wpisu i bardzo dziękuję za takie poszerzenie horyzontów 🙂

    Dziękuję też bardzo za wczorajsze odwiedziny na Polance. Zapraszam jak najczęściej 🙂

    Z radością przedstawię to miejsce u siebie – jak to mam w zwyczaju przy witaniu nowych gości. Proszę tylko o cierpliwość, gdyż obecnie mam kilka spraw na głowie i oficjalne powitanie nastąpi dopiero po Nowym Roku. Może się uda wcześniej, ale nie chcę obiecać na wyrost.

    Pozdrawiam serdecznie!

    Polubione przez 1 osoba

    1. Dziękujemy za Twój ślad na tropie Niepodległej. 👍
      Nam również jest niezmiernie miło z powodu celtyckich odwiedzin i polecamy się na przyszłość.
      Pozdrawiamy jesiennie 🙂

      Polubione przez 1 osoba

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

Create your website with WordPress.com
Rozpocznij
%d blogerów lubi to:
search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close